RSS Feed

Tag Archives: odmrożenia

Odmrożenia – jak można sobie z nimi radzić gdy nas dopadną?

Odmrożenie to inaczej uszkodzenie skóry, powstające w wyniku działania na nią niskiej temperatury. Ciężkość i rozległość uszkodzenia skóry zależą od temperatury otoczenia oraz czasu, w jakim skóra była poddana działaniu niskiej temperatury. Wiatr i duża wilgotność powietrza nasilają skutki działania mrozu. Odmrożenie jest to uszkodzenie ciała w skutek działania niskich temperatur, w wyniku którego temperatura tkanek spada poniżej 0ºC. Powstałe w ten sposób kryształki lodu uszkadzają strukturę komórek wywołując mikrozatorowość.

Proces ulega przyspieszeniu, gdy tkanki kontaktują się z dobrymi przewodnikami ciepła, jak metale, woda czy gazy. Najczęściej odmrożeniu ulegają nieosłonięte części ciała takie jak: nos, uszy, palce. Ważne – w zapobieganiu odmrożeniom ma też znaczenie codzienne mycie nóg, a więc usuwanie potu i soli w nim zawartych, zakładanie codziennie świeżych pończoch czy skarpetek, a w razie potrzeby i dwa razy dziennie. Wychodząc na mróz, należy odkryte części ciała natłuścić, np. wazeliną, tranem, tłustym kremem (są dostępne na rynku doskonałe kremy ochronne) itd. Ważne jest też pouczenie dzieci o tym, że kiedy jest zimno, to należy się ruszać, biegać, tupać nogami itd. Powstanie i stopień ciężkości odmrożeń zależą od temperatury, wilgotności powietrza, prędkości wiatru, powierzchni skóry, czasu działania zimna. Zmiany w naczyniach krwionośnych, spowodowane spożyciem dużej ilości alkoholu, powodują u poszkodowanych ciężkie odmrożenia, często przyczyniając się do nadmiernego wychłodzenia ciała i – w wyniku tego – śmierci. Miejsca szczególnie narażone na odmrożenie to: nos, uszy, policzki oraz palce rąk i stóp. Rozróżniamy odmrożenia lekkie, średnio ciężkie i bardzo ciężkie. Przy odmrożeniu lekkim obserwujemy zblednięcie skóry, a później zaczerwienienie, czasem skóra przyjmuje zabarwienie sinawe. Zmarznięciu towarzyszy zmniejszenie czucia. Później, kiedy odmrożenie ustępuje, obserwujemy przejściowe obrzmienie, piekący ból i swędzenie. Wszystkie te objawy ustępują po kilku dniach i nie mają skłonności do nawrotów.
Jak wiadomo rozróżnia się kilka typów urazów miejscowych powstałych odmrożeń wyniku działania niskiej temperatury:
• stopa okopowa: powstaje odmrożeń wyniku kilkudniowego narażenia na wilgoć odmrożeń zimno, gdy temperatura otoczenia przekracza 0°C. Objawia się przekrwieniem, obrzękiem, bólem odmrożeń pęcherzami. Stopa okopowa jest charakterystyczna dla osób bezdomnych.
• odmroziła: zmiany na skórze, powstające na skutek długotrwałego działania zimnego, suchego powietrza odmrożeń temperaturze powyżej 0°C. Na objętym obszarze skóry pojawiają się małe swędzące zaczerwienienia, „pajączki” naczyniowe odmrożeń guzki
Czynniki wpływające na powstanie odmrożeń:

1. niewystarczająca izolacja cieplna od mrozu i wiatru,

2. zmniejszone krążenie krwi w uciśniętych ubraniami tkankach,

3. zmęczenie,

4. duża wysokość,

5. współistniejące urazy,

6. choroby układu krążenia,

7. nieprawidłowe odżywianie,

8. odwodnienie,

9. hipotermia,

10. spożycie alkoholu,

11. palenie tytoniu.

Bardzo ciężkie odmrożenia powstają wtedy, kiedy pod wpływem długo działającego zimna nie tylko zjawiają się pęcherze, ale cała skóra i tkanka podskórna ulega obumarciu, czyli martwicy (gangrena). Nieraz bardzo zmarznięte części ciała (uszy, palce nóg) mogą odpaść. Należy więc obchodzić się z nimi bardzo delikatnie. Gojenie się bardzo ciężkich odmrożeń trwa bardzo długo, nieraz nawet całe miesiące. Po takich odmrożeniach pozostają zniekształcenia i blizny.
Stopnie odmrożeń
I° Zaczerwienienie skóry, która następnie staje się blada lub woskowa. Po ok. 3 godzinach pojawia się obrzęk, który utrzymuje się do 10 dni. Od 5 dnia towarzyszy mu złuszczanie skóry. Przez wiele miesięcy może utrzymywać się nadmierne pocenie i mrowienie odmrożonych części ciała.
II° Pierwszymi objawami są przekrwienie i obrzęk. Po 2 tygodniach powstają pęcherze, które odpadają po 3 tygodniach. Przez kilka miesięcy utrzymują się parestezje i nadwrażliwość skóry.
III° Uszkodzenie dotyczy całej skóry. Powstają pęcherze i strupy, a po ich odpadnięciu ubytki tkanek gojące się przez ziarninowanie i naskórkowanie. Po wygojeniu powstają trwałe przebarwienia skóry. Przez szereg tygodni mogą utrzymywać się bóle i mrowienie.
IV° Odmrożenie obejmuje skórę, tkankę podskórną, mięśnie a nawet kości. Tkanki te ulegają martwicy suchej lub rozpływowej. Potem następuje proces demarkacji. Powstają trudne do leczenia owrzodzenia. Martwica głęboka, której ulegają np. palce, uszy lub nos. Leczenia tego rodzaju zmian polega na chirurgicznym usunięciu martwych tkanek.
Pierwsza pomoc w przypadku odmrożenia polega na możliwie szybkim przywróceniu krążenia w miejscu odmrożenia. Do niedawna zalecano w tym celu nacieranie śniegiem. Dużo lepsze efekty daje jednak ogrzewanie za pomocą kąpieli, okładów o coraz wyższej temperaturze, zaczynając od +25°C do +30°C, aż do +37°C. Można też nacierać miejsca odmrożenia niewielką ilością alkoholu. Dowodem przywrócenia krążenia w miejscu przemarzniętym będzie zaczerwienienie. Przywrócenie krążenia krwi zapobiega dalszemu marznięciu oraz, co nie jest bez znaczenia, usuwa skutki zmarznięcia. Samo miejsce zmarznięte natłuszczamy wazeliną i przykrywamy opatrunkiem suchym, albo też opatrunkiem spirytusowym, który przyspiesza ustąpienie objawów odmrożenia. W celu zapobieżenia zakażeniu odmrożonego miejsca używa się maści z antybiotykiem (oksykort, maść detreomycynową, neomycynową itd.). Pęcherzy, które tworzą się przy ciężkich odmrożeniach, nie należy otwierać. Powoduje to zakażenie i opóźnia gojenie. Należy więc postępować tak, aby nie uszkodzić pęcherzy. Na miejsce odmrożone kładziemy suchy, jałowy opatrunek i zwracamy się do lekarza tym szybciej, im cięższe jest odmrożenie. W celu ogrzania podajemy ciepłe napoje (dobrze osłodzoną ciepłą herbatę, kawę) oraz zdejmujemy z chorego odzież, jeśli jest wilgotna.
Czego nie wolno robić?
W przypadku głębokich odmrożeń nie zaleca się żadnych czynności mających na celu ogrzanie odmrożonych powierzchni.
Jeśli wytworzyły się pęcherze, nie wolno ich przekłuwać ani uciskać.
Nie należy stosować nacierania śniegiem odmrożonych okolic.
Nie należy podawać poszkodowanemu napojów alkoholowych.
Poszkodowany nie powinien palić papierosów.
Pacjent z odmrożonymi nogami nie powinien chodzić, ponieważ praca mięśni wymaga zwiększonego ukrwienia, a zwężone naczynia mogą temu nie podołać.
Nie należy nacierać i masować odmrożonych miejsc, gdyż nie powoduje to wzrostu temperatury a jest przyczyną utraty ciepła.
Zapobieganie
W zapobieganiu odmrożeniom podstawową rolę odgrywa ubiór, który powinien chronić prze wiatrem, wilgocią i dobrze izolować termicznie, dlatego najlepsza metodą jest ubieranie „na cebulkę”. Poza tym bardzo ważne jest nakrycie głowy, gdyż organizm traci większą część swojego ciepła właśnie przez skórę głowy. Niezbędne jest również właściwe zaopatrzenia kończyn- najlepiej w rękawice warstwowe.
Przed wyjściem na mróz nie wolno spożywać alkoholu. Odsłonięte okolice ( twarz, usta) powinno się natłuszczać odpowiednimi kremami, ponieważ tłuszcz zabezpiecza przed działaniem zimna.

Obserwuj

Otrzymuj każdy nowy wpis na swoją skrzynkę e-mail.

Dołącz do 2 735 obserwujących.