RSS Feed

Czy ziemniaki są zdrowe?

Posted on

Odpowiadając na pytanie z tytułu – tak, ziemniaki są zdrowe. Ich zdrowotne właściwości możemy jednak popsuć poprzez niewłaściwe ich przygotowanie. Wbrew powszechnej opinii ziemniaki mogą się wydatnie przyczynić do poprawy naszego stanu zdrowia. Ziemniaki nie są kaloryczne, a poza tym zawieraja skrobię, witaminę C, potas, wapń. Zła sławę zawdzięczają dodatkom, z jakimi je serwujemy – panierowanym kotletom, ciężkim sosom oraz dużym dawkom tłuszczu, którymi je polewamy. Tymczasem sam jeden ziemniak niemal nie zawiera tłuszczu (około 0,1 proc.), może być niskokaloryczny (około 75 kcal w 100 gramach), lekkostrawny oraz łatwo przyswajalny dla organizmu. Same kartofle nie jedynie nie tuczą, ale także pomagają pozbyć się zbędnych kilogramów. To także produkt spożywczy, który poprzez dłuższy czas może stanowić jedyne źródło pożywienia dla człowieka. Tak ekstremalna skutecznia dieta nie może być nie mniej jednak polecana. W przeciwieństwie do częstego stosowania ziemniaków – nie jedynie w kuchni, ale również w formie lekarstwa. W niepozornej bulwie znajdziemy potas, magnez, żelazo, fosfor, wapń, cynk, miedź, mangan, witamine A, B1, B2, B3, B6, C, D, E oraz K, PP, błonnik i skrobię. Gotowane ziemniaki, dzieki swoim wartościom odżywczym, a jednocześnie łatwo przyswajalnej skrobi, są zalecane osobom wracajacym do zdrowia albo cierpiącym na dolegliwości ukladu pokarmowego, a również niemowlętom, które matki odstawiły od piersi. Wbrew temu, co się powszechnie sądzi, ziemniaki nie tucza – 100 g (dwie bulwy średniej wielkości) zawiera 60–70 kcal, czyli mniej niż banany czy może fasolka szparagowa.

Jak wiadomo znacznie bardziej kaloryczne może być to, z czym jadamy kartofle. Często obok nich na naszym talerzu pojawia się panierowany w bułce kotlet schabowy albo tłusty, zaprawiany mąką sos. Jesteśmy w stanie te dodatki popsuły ziemniakowi reputację – a nie może być on ani kaloryczny, ani cieżkostrawny. Obecny w ziemniakach potas obniża ciśnienie krwi. Osoby z nadciśnieniem powinny włączyć je do swojej diety również z powodu niskiej zawartości sodu. Warunek, by ziemniaków nie solić lub dodać odrobinę soli pod koniec gotowania. Naukowcy z brytyjskiego Instytutu Badań Żywności w Norwich odkryli ostatnio, że ziemniaki zawierają również odmienne związki obniżające ciśnienie krwi – kukoaminy. Może być ich szczególnie dużo w ziemniakach gotowanych, mniej w smażonych. Wysoki poziom potasu sprawia jednak, że ziemniaki nie są dla wszystkich. Powinny ich unikać osoby z niewydolnością nerek, które mają we krwi nadto wysoki poziom tego pierwiastka. Kartofle nie są również polecane reumatykom, ponieważ powinny powodować bol albo sztywnienie stawów. Ziemniaki, podobnie jak odmienne warzywa, zawieraja sporo błonnika oraz i dlatego sprzyjają procesom trawienia, pomagają na zaparcia, biegunki oraz ułatwiają usuwanie cholesterolu z organizmu. W medycynie ludowej w przypadkach nadkwasoty, wrzodów żołądka oraz dwunastnicy, przy zgadze, cuchnącym oddechu, dolegliwościach wątroby ceniono sok z surowych ziemniaków (najlepiej owych o czerwonej skórce). Zalecany może być do picia trzy razy dziennie po jednej albo dwóch łyżeczkach stołowych, przed jedzeniem. Bulwy ziemniaka sa cennym źródłem skrobi. To także węglowodan złożony, który w organizmie zwykłego czlowieka powoli oraz równomiernie rozkłada się na glukozę, czyli paliwo potrzebne do pracy wszystkich jego komórek. Dzięki temu mamy zapewnione źródło energii oraz poprzez długi czas czujemy sie syci. Jednym z najcenniejszych składników ziemniaków może być skrobia – węglowodan złożony, który w organizmie rozkłada sie na glukozę, potrzebną do właściwego funkcjonowania wszystkich komórek. Dzięki glukozie mamy duża dawkę energii oraz poprzez dlugi czas czujemy się nasyceni. Skrobia posiada rownież inną zaletę – to także z niej przygotowuje się krochmal, a każda babcia oraz mądry pediatra wie, że nie posiada nic lepszego dla skóry. Leczy oparzenia, odmrożenia, swędzenia, zmiany skórne, liszaje, siniaki, rany, polecany może być przy egzemie oraz łuszczycy. Może być też stosowany jako papka z surowych ziemniaków lub kąpiele z dodatkiem mąki ziemniaczanej. Duże ilości akrylamidu powstaja podczas obróbki termicznej (smażenia w głebokim tłuszczu, pieczenia) produktów spożywczych zawierających skrobię (weglowodany).

Jak podaje Komitet ekspertów ds. Dodatków do Żywności (JECFA – organ doradczy WHO oraz FAO) największy udział w ogólnym spożyciu akrylamidu mają chipsy ziemniaczane (16–30%), chrupki ziemniaczane (6–46%), kawa (13–39%), ciasta, ciastka oraz herbatniki (10–20%) i chleb oraz odmienne gatunki pieczywa (10–30%). Ziemniaki zawieraja również sporo witaminy C – ok. 16 mg w 100 g (dzienne zapotrzebowanie dorosłego zwyklego człowieka to także 75 mg). Najwiecej może być jej w bulwach tuż po wykopkach. Ale im dlużej sa przechowywane, tym wieksze straty tej cennej dla zdrowia substancji. Stare ziemniaki jedzone wczesną wiosną nie mają pod tym względem blisko żadnej wartości. W skład kartofli wchodzą rownież witaminy A, E, B1 (tiamina), B2 (ryboflawina), B3 (niacyna) oraz B6 (pirydoksyna). Ze składników mineralnych w ziemniakach obecne są spore ilości obniżającego ciśnienie krwi potasu, wzmacniający ludzkie kości wapń i działajacy korzystnie na system nerwowy magnez, a również fosfor, żelazo, cynk, miedź oraz mangan. Ziemniaki są również źródlem cennego białka roślinnego. Lekkostrawne ziemniaki to także najlepsza skutecznia dieta dla osób z problemami żoładkowymi, np. po zatruciu. Dzięki zawartości dużej ilości blonnika, kartofle wspomagają trawienie, likwidują zaparcia oraz walczą z biegunką. Surowy sok z ziemniaków stosowany może być w chorobach żoładka oraz dwunastnicy. Polecany może być również w walce z nadkwasotą, eliminuje zgage. Naukowcy z University of Scranton w stanie Pennsylvania analizowali czerwone ziemniaki, ze wzgledu na ich wysoką zawartość zwiazków chemicznych korzystnych dla zdrowia. W badaniach udzial wzięło 18 osob z nadwagą albo otyłością oraz nadciśnieniem tętniczym. Poprzez miesiąc sekcja z nich spożywała dwa razy dziennie 6-8 czerwonych ziemniaków w skórce, upieczonych w kuchence mikrofalowej, a sekcja nie jadła owych warzyw. Następnie grupy zamieniły sie dietami. Okazało się, że w okresie badań ciśnienie rozkurczowe spadło średnio o 4,3 proc. (4 mm Hg) a ciśnienie skurczowe o 3,5 proc. Większość pacjentów stosowała równolegle środki leczenia na nadciśnienie, ale ziemniaki dodatkowo obniżały ciśnienie krwi. Żaden z uczestników badania nie przytył. Ziemniaczana skutecznia dieta nie miała również wpływu na poziom lipidów oraz glukozy we krwi. Ze względu na zawartość potasu ziemniaki sa polecane osobom z nadciśnieniem tętniczym. Nadciśnieniowcy powinni jeść je też dlatego, że kartofle mają mało sodu (pod warunkiem, że w ogole ich nie solimy lub dodamy odrobinę soli pod koniec gotowania). Poza tym naukowcy z brytyjskiego Instytutu Badań Żywności w Norwich odkryli ostatnio, że ziemniaki zawieraja kukoaminy – związki obniżajace ciśnienie krwi. Stwierdzili też, że gotowane kartofle mają znacznie więcej kukoamin niż smażone. Ziemniaki są również wskazane dla ludzi chorych na cukrzycę.

Wiadomo, że zawarta w owych warzywach skrobia wchlania sie stopniowo, może zatem być też bardzo dobrze wykorzystana, pomimo ograniczonych możliwości wytwarzania insuliny poprzez trzustkę chorego. Gotowane ziemniaki są lekkostrawne, powinny być też wartościowym daniem dla dzieci. Poleca się je również osobom majacym problemy z układem pokarmowym, np. po zatruciach. Dzięki sporym ilościom błonnika pomagaja przy zaparciach, klopotach z trawieniem oraz biegunkach. Przynoszą też ulge cierpiacym na zgage – naturalnie pod warunkiem, że nie podsmażymy ich na tłuszczu. Okłady z surowych albo gotowanych kartofli, zgniecionych oraz umieszczonych w płóciennym woreczku, uważane są za doskonały środek przeciwbólowy. Przy bólach glowy oraz migrenach zalecane może być przykładanie plastrów z surowych ziemniaków. Ziemniaczane okłady łagodzą również bóle brzucha, bóle wywołane zwichnięciami, zapaleniem stawów, lumbago czy może bóle związane z problemami reumatycznymi. Na ból ucha poleca się ciepły okład z ugotowanych kartofli. 100 g ziemniaka zaspakaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C w 25 %. Witamina c może być dość silnym antyoksydantem chroniącym komórki przed uszkodzeniem na skutek działania wolnych rodnikow. Może być również niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Częste jedzenie ziemniaków może szkodzić, np. ludziom z niewydolnością nerek, którzy mają we krwi nadmiar potasu. Można nie mniej jednak pozbyć się tego pierwiastka: trzeba obgotować ziemniaki, odlać wodę, w nastepnej kolejności zalać świeżą oraz gotować do miękkości. Natomiast wystrzegać się kartofli powinni chorzy na reumatyzm, bo dosyć często powodują one ból i sztywność stawów. Wywar z obierzyn ziemniaka polecany może być osobom z kamicą nerkową. Woda po ziemniakach – podobnie jak rozpuszcza kamień w czajniku – może rozkruszyć kamień w nerce lub woreczku żółciowym. Skutecznia dieta ziemniaczana polecana może być również w przypadku zapalenia nerek (gdy poziom kreatyniny oraz mocznika są podwyższone). Wysoka zawartość potasu oraz niska sodu sprawia, że warzywo to także powinno znaleźć się w menu każdej osoby z nadciśnieniem. Wszystkie odmiany ziemniakow zawieraja zbliżoną ilość składników odżywczych. Niektore gospodynie wolą kartofle o żółtawym miąższu, odmienne całkowicie białe. Ale to także nie kolor powinien decydować o wyborze gatunku. Pod uwagę trzeba brać przede wszystkim zwiezłość miąższu. Na salatki oraz zapiekanki powinniśmy wybierać ziemniaki nierozsypujące sie po ugotowaniu. Są to także np. lotos, ruta, malwa, kolia, sokół. Wbrew pozorom ziemniak świetnie się sprawdza w utrzymaniu zdrowej sylwetki oraz prawidłowej wagi. 225 g ziemniaków zawiera 180 kcal. Ziemniak ugotowany na parze doskonale komponuje sie np. z wszelkiego rodzaju warzywami, ziolami (tymiankiem, szczypiorkiem, pietruszką), rybą, cebulą albo czosnkiem. W takiej formie nie jedynie świetnie smakuje ale oraz wpływa korzystnie na nasz stan zdrowia oraz figurę pozostawiając na bardzo długo uczucie sytości. Nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, że ziemniaki sa doskonałym źródłem błonnika. Dwa średnie ziemniaki (130 g) dostarczają ok. 2 g włókna pokarmowego. Błonnik nie jedynie pomaga w walce z zaparciami ale rownież obniżać stężenie cholesterolu. Na placki, pyzy oraz kluski najlepsze będą ziemniaki mączyste, o miąższu suchym oraz sypkim po ugotowaniu. Takie właściwości mają beryl, mila, arkadia, irga. Do pieczenia, gotowania oraz do zup jesteśmy w stanie kupić ziemniaki ogolnoużytkowe, czyli nadające się do wszystkiego – dropy, irysy, orliki. Ziemniak zawiera dużo ważnych witamin, pomiędzy innymi witaminy A, B1, B2, B6, E oraz K. W ziemniaku znajdziemy potas, który działa odwadniająco i obniża ciśnienie krwi i dużo blonnika, który odpowiada za uczucie sytości oraz prawidłowe funkcjonowanie układu trawiennego. Oprócz tego w ziemniakach znajdziemy magnez, wapń, fosfor i żelazo.

Pamiętajmy, że na wartość odżywczą ziemniaków składa się białko. Zawartość bialka w suchej masie ziemniaka może być podobna jak w zbożach, a w porównaniu z innymi bulwami oraz korzeniami może być wysoka. Tłuszcz. Ziemniaki same w sobie są beztłuszczowe a co za tym idzie wolne od nasyconych kwasów tluszczowych. Nie zawierają też cholesterolu. Witamina C. 100 g ziemniaka zaspakaja dzienne zapotrzebowanie na witaminę C w 25 %. Witamina c może być dość silnym antyoksydantem chroniacym komórki przed uszkodzeniem na skutek dzialania wolnych rodników. Może być również niezbędna dla prawidlowego funkcjonowania układu odpornościowego. Żelazo. Może być dość dobrym składnikiem tego skladnika mineralnego a dodatkowo wysoka zawartość witaminy C ułatwia jego wchlanianie. Witaminy: B1(tiamina), B3 (niacyna), B6 (pirydoksyna), kwas foliowy, kwas pantotenowy oraz ryboflawinę. Składniki mineralne: potas oraz magnez. Wysoka zawartość potasu oraz niska sodu sprawia, że warzywo to także powinno znaleźć się w menu każdej osoby z nadciśnieniem. Blonnik. Nie każdy zdaje sobie sprawę z tego, że ziemniaki są doskonalym źródłem blonnika. Dwa średnie ziemniaki (130 g) dostarczają ok. 2 g włókna pokarmowego. Błonnik nie jedynie pomaga w walce z zaparciami ale również obniżać stężenie cholesterolu. Mlode ziemniaki obierajmy jak najcieniej. Inaczej powinniśmy natomiast postępować w przypadku starych kartofli, które zaczynają kiełkować. Ich skorka zabarwia się na zielono. Przyczyną może być solanina, która powstaje w bardzo długo magazynowanych ziemniakach. Może ona np. podrażniać ludzki żołądek oraz powodować bóle głowy. I dlatego zielone miejsca i oczka pozostałe po kielkach trzeba starannie wykroić. Kartofle gotowane na parze albo przy użyciu szybkowaru tracą najmniej witaminy C. Dobrym rozwiązaniem może być również wrzucenie ich do wrzątku, gotowanie w mundurkach albo pieczenie. Ilość białka waha się średnio w granicach 2%, nie mniej jednak ze wszystkich warzyw, to także jesteśmy w stanie ziemniaki posiadają największe ilości białka najlepiej przyswajalnego poprzez ludzi. Bez ziemniakow zbyt trudno sobie wyobrazić polski jadłospis. Bo również pyrki, kartofle, grule, ziemniaki można przyrządzać na dużo sposobów. Duże znaczenie posiada sposób pokrojenia bulw – im wieksza powierzchnia będzie wystawiona na działanie temperatury, czyli im drobniejsze kawalki, tym więcej witamin ulegnie zniszczeniu. Pamietajmy też, by warzywa obierać tuż przed gotowaniem. Trzymane poprzez dłuższy czas w wodzie staja się blisko bezwartościowe. Od sposobu przyrządzenia ziemniaków zależy ich indeks glikemiczny (stopień, w jakim podwyższają poziom cukru we krwi), co może być szczególnie istotne dla cukrzyków. Najniższy IG, tzn. najkorzystniejszy dla diabetyków, mają ziemniaki z wody, troche wyższy gotowane na parze, a najwyższy pieczone. Ziemniak jak każde warzywo, chce być też przygotowywany w delikatny oraz rozważny sposób. Gotowany za bardzo dlugo albo smażony w oleju traci cały swój urok oraz cenne dla zdrowia skladniki. Ziemniaki często uważamy za „biale pieczywo” pośród warzyw, myśląc, że zawierają one jedynie skrobię oraz żadnych wartości odżywczych. Prawda może być nie mniej jednak taka, że ziemniaki są zdrowe. Naturalnie pod warunkiem, że nie są napakowane masłem oraz śmietana albo smażone w oleju. Na koniec słowo o frytkach oraz chipsach. Lepiej ich unikać. Po pierwsze sa kaloryczne. 100 g frytek to także ok. 300 kcal, chipsow – 537 kcal. Po drugie frytki (te kupione w barze) i chipsy smażone są na wykorzystywanym kilkakrotnie tłuszczu, w którym wytwarza się akryloamid, substancja posądzana o działanie rakotwórcze.

About tabletki

Tabletki to strona na temat leków i preparatów zdrowotnych oraz na temat terapii i zdrowia. Zapraszam do czytania!

2 responses »

  1. Ziemniory są superzdrowe. I w dodatku smaczne. Pierwsze świeże warzywa w nowym sezonie są nie lada atrakcją. Zawsze chętnie po nie sięgamy, bo po zimie jesteśmy spragnieni świeżych, krajowych smakołyków. Dodatkowo warzywa to również przecież porcja zdrowia, same witaminy. Ze względu na dość wciaż jeszcze chłodną aurę uprawiane są w szklarniach oraz są dość mocno nawożone, by budziły zachwyt swym kształtem oraz kolorytem. Do najpoważniejszych zanieczyszczeń warzyw należa środki ochrony roślin i nawozy, ktore przenikają do nich z wody, powietrza oraz gleby. Ich nadmiar dociera do części składowej jadalnych roślin, co może być też niebezpieczne dla zdrowia. Szczególnie szkodliwe są azotany oraz powstałe z nich pod wpływem działania drobnoustrojów azotyny, które tworzą toksyczne rakotwórcze związki. Nie wszystkie jednakże warzywa kumulują azotany w takiej samej ilości.

    Odpowiedz
  2. Wystawienie mleka na pieciominutowe działanie promieni słonecznych, powoduje degradację ponad 50% zawartych w nim witamin. W domowych warunkach zamrożone produkty spożywcze można bez obaw przechowywać od 3 do 12 miesięcy, bez pogorszenia ich jakości. Należy jedynie pamiętać by temperaturę wewnątrz zamrażalnika utrzymywać na poziomie -18 st.C oraz niżej, a w odróżnieniu od lodówki – jej zawartość układać ciasno, dzięki czemu urządzenie będzie pracować sprawnie. Często występują niedobory niektórych witamin tzn. niekorzystne stany pośrednie pomiedzy awitaminozą a optymalnym zaspokojeniem zapotrzebowania organizmu na określoną witaminę, czyli hipowitaminozy. Najcześciej są one spowodowane niewłaściwym, jednorodnym odżywianiem, wadliwym przyswajaniem witamin z pokarmu i niedostatkiem przyjaznych bakterii w przewodzie pokarmowym (przez antybiotyki, sulfonamidy). Niedoborom witamin zapobiega spożywanie urozmaiconego pożywienia, i suplementacja witamin. Z kolei nadmierne przyjmowanie preparatów witaminowych, głównie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, może prowadzić do szkodliwych dla organizmu objawów, zwanych hiperwitaminozami.

    Odpowiedz

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: